شهلا دانشفر

خوش آمديد

در مورداعتصاب كارگران ايران خودرو ديزل و اتحاد سراسري عليه اخراج و بيكاري

١-اعتصاب كارگران ايران خودرو ديزل و خواست افزايش دستمزدها

كاظم نيكخواه: بيش از يك ماه است كه كارگران ايران خودرو ديزل در اعتراض به كاهش دستمزد هايشان در اعتصاب هستند. كارگران استخدام موقت كه ٩٠ درصد كارگران را شامل ميشوند. اگر ميشود تصويري از اين اعتصاب به بينندگان بدهيد.

شهلا دانشفر:به نظر من اين يكي ديگر از اعتصابات مهمي است كه در جنبش كارگري ايران شاهدش هستيم. اگر نگاهي به جنبش كارگري بيندازيم ميبينيم گام به گام دارد جلو ميرود٬ شكل ميگيرد٬ سازمان پيدا ميكند. حول خواستهاي سراسري دارد حركت ميكند٬ اين هم يكي از اين حركات اعتراضي كارگري است. اين حركت از دو نظر مهم است. يكي خود اين كارخانه كه ٧ هزار كارگر دارد٬ از اين ٧ هزار كارگر ١٥٠٠ كارگر پيماني هستند و از مابقي ٩٠ درصد استخدام قراردادي . كارخانه اي با ٧ هزار كارگر٬ وزن سنگيني ميتواند در جنبش كارگري داشته باشد. مهمتر اينكه اين كارخانه مرتبط ميشود با كارخانه ايران خودرو با ٣٠ هزار كارگر٬ كه خود اين مساله وزن و جايگاه اين حركت را سنگين تر ميكند . بويژه اين حركات را بايد در اوضاع پر جنب و جوش امروز جامعه و جنبش كارگري ديد. اهميت دوم اين مساله اينست كه اين حركت در واقع در اعتراض به يك بخشنامه اي صورت ميگيرد كه مربوط ميشود به سطح سراسري جنبش كارگري. آنهم مصوبه حداقل دستمزدهاست. به اين مفهوم كه در ابتداي سال ٨٥ دولت ميزان حداقل دستمزد كارگران را ١٥٠ هزار تومان اعلام كرد و براي كارگران قراردادي تحت عنوان يك درجه اي از تامين شغلي ١٨٠ هزار تومان تعيين گرديد. اين مساله به بحث هاي زيادي در درون خود رژيم دامن زد و سروصداي كارفرمايان بلند شد. دولت فورا اصلاحيه اي بر مصوبه خود داد مبني بر اينكه تعيين ميزان دستمزد كارگران قراردادي به توافق دولت و كارفرما موكول ميشود. اين تصميم دولت در واقع در ادامه يكسري طرح ها و برنامه هايي بود كه در دولت به جريان انداخته بود. از جمله واگذاري ٨٠ درصد سهام كارخانجات دولتي به بخش خصوصي و سودآور كردن اين كارخانجات با به اجرا گذاشتن طرحهاي چون طرح اصلاح قانون كار و بازگذاشتن دست كارفرمايان در اخراج كارگران و به كارگيري كارگر با حداقل دستمزد. دولت با اين كار تلاش كرد در شرايطي كه با بحران اقتصادي جدي روبرو است و بسياري از كارخانجات بحال تعطيل درآمده اند بار بحران را به دوش كارگران بيندازد و در واقع تهاجمي را به كارگران در دستور گذاشت. دولت بدين ترتيب بخشنامه خود را در مورد ميزان دستمزد كارگران قراردادي پس گرفت. اين كل ماجراست. با دادن اين بخشنامه اين مساله در ايران خودرو ديزل به اجرا گذاشته شد و در نتيجه آن سطح دستمزد كارگران قراردادي در ايران خودرو ديزل بين ٣٠ تا ٧٠ هزار كاهش يافت. ٣٠ هزار تومان دستمزد و ٤٠ هزار تومان مزاياي شغلي آنها كاهش پيدا كرد. اين مبلغ قابل توجهي بود كه از دستمزد كارگران كسر شد. اين مساله با اعتراض شديدي از سوي كارگران روبرو شد. در ابتدا كارگران دست به اعتصاب زدند و سپس با نرفتن به غذا خوري و كم كاري به اعتراض خود ادامه دادند. همانطور كه گفتيد بيش از يكماه است اين اعتراض ادامه دارد. در ١١ شهريور مساله حادتر شد زيرا آمدند قراردادهاي يكساله را به يكماهه تبديل كردند. اين مساله به اعتراض كارگران شدت داد. كارفرما به اشكال مختلف تلاش كرد در ميان كارگران تفرقه ايجاد كند. تلاش كرد با گرفتن ليست اسامي كارگراني كه به غذا خوري ميروند باقي كارگران را به اخراج تهديد كند. اما اين سياست تاثيري نداشت و كارگران همچنان متحد به اعتراضشان ادامه دادند و تا هم اكنون اين اعتراضات ادامه دارد. تا اينكه در ١١ شهريور كارفرما دست به توطيه اي زد و با آتش زدن سه دستگاه اتوبوس تلاش كرد تا پاي نيروي انتظامي را به كارخانه بكشاند.اگرچه رژيم در اين زمنيه بهانه چنداني لازم ندارد. حركت اعتراضي كارگران كارخانه پرريس را همين هفته قبل مورد حمله وحشيانه قرار داد. اما اهميت اين كارخانه با هفت هزار كارگر ٬ كارفرما را كمي محتاط تر ميكند. در هر حال كارگران اين توطيه را تكذيب كردند. نشان دادند كه دسترسي به اين محل نداشتند و دسيسه گري كارفرما آنجنان آشكار بود كه در رسانه هاي دولتي در مورد كذب اين موضوع نوشته شد. بدين ترتيب نيروي انتظامي به محل آمد اما كارگران اعلام كردند به اعتراض خود ادامه ميدهند. اهميت اين مساله اينست كه يك مساله سراسري اي از جايي چون ايران خودرو ٬ كارخانه اي با يك چنين وزنه مهم و نقش مهمي كه ميتواند داشته باشد٬ شروع شده و يكبار ديگر مساله ميزان حداقل دستمزدها را به جلو آورده است. به نظر من الان ديگر اكنون به مساله كسر ٧٠ هزار تومان از دستمزد كارگران محدود نمي ماند بلكه بحث بر سر ميزان حداقل دستمزدهاست و كارگران ايران خودرو همين سال گذشته بود كه در قطعنامه اي ده ماده اي گفتند دستمزد ما بايد ٤٥٠ هزار تومان باشد و توسط نمايندگان خود كارگران تعيين شود.

كاظم نيكخواه: اجازه دهيد در مورد خواست افزايش حداقل دستمزدها بيشتر صحبت خواهيم كرد٬ ولي سيوال ديگر اينست كه خود مساله تغيير طرح دستمزد يعني اينكه در واقع دولت تصميمي گرفته بود كه به كارگران قراردادي ١٨٠ هزار و يا حتي ٢٠٠ هزار بدهد و بعد اين تصميم پس گرفته شد٬ باتوجه به اينكه بخش زيادي از كارگران در ايران بصورت قراردادي كار ميكنند خود اين مساله يك مساله سراسري نيست؟

شهلا دانشفر:روشن است كه اينطور است. من از همين زاويه تاكيد كردم كه اين اعتراض به لحاظ اينكه بر يك تهاجم سراسري رژيم است٬ اهميت دارد. گفتم اين مساله يك مساله سراسري است و جالب اينست كه از يك مركز مهم كارگري اين اعتراض شروع شده است.

كاظم نيكخواه: چرا در مراكز ديگر چنين حركتي نيست؟ آيا خبر ديگري در اين مورد هست؟
شهلا دانشفر:چرا. در خود ايران خودرو زمزمه به اجرا گذاشتن اين مساله بود٬ بعد از عكس العملي كه در ايران خودرو ديزل به اين مساله نشان داده شد٬ اين طرح را فعلا موقتا متوقف كردند. اعتراض كارگران ايران خودرو در واقع مقداري زيادي تاثير گذاشت و اينها را محتاط كرده است. به همين دليل اين اعتراض مهم است. اعتراض به مساله اي سراسري است و بايد مورد حمايت وسيع قرار گيرد

كاظم نيكخواه:يك ظرافتي كه اينجا هست٬ اينست كه بحث كارگران قراردادي و كارگران رسمي مطرح ميشود يعني تفاوتي در حقوق ها. يعني حقوق كارگران قراردادي و كارگران رسمي. اينرا چطور ميشود پاسخ داد؟

شهلا دانشفر: اولا ٩٠ درصد كارگران قراردادي هستند و كارگر رسمي نيز ميداند كه هر آن در خطر اخراج است و بعد بصورت قراردادي استخدام ميشود. كارگر ميداند روند اينست و به همين دليل موجب چنين تفرقه اي نميتواند بشود. بويژه اينكه همانطور كه گفتم بحث خود دستمزد دارد به جلو مي آيد. زيرا با ١٥٠ هزار تومان نميتوان حتي هزينه مسكن را تامين كرد چه برسد به هزينه هاي ديگر زندگي. اينست كه اين خود عاملي شده كه در واقع خواست افزايش دستمزد ها را يكبار ديگر طرح ميكند و به نظرم از اين زاويه بايد فعالين و رهبران كارگري به اين موضوع نگاه كنند. فرصت مناسبي است هم اينكه اولا بايد اعتراض كارگران ايران خودرو ديزل را با تمام قوا مورد حمايت قرار داد. از همه بخش هاي كارگران٬ كارگران واحد٬ كارگران ايران خودرو٬ كارگران در قزوين و كاشان و كرمانشاه و سنندج و غيره و غيره بايد از اين مبارزات حمايت كنند. زيرا اين مساله سراسري است و دارد جلوي يك تعرض سراسري را ميگيرد. ثانيا تعرض را بايد با تعرض جواب داد. الان مساله ديگر اين نيست كه ما نميگذاريم دستمزدمان را كاهش دهند. بلكه بايد بگوييم كه ما خودمان دستمزد خود را تعيين كنيم و مثلا خواست ٥٠٠ هزار تومان دستمزد همان مبلغي كه بارها از سوي كارگران مختلف در مصاحبه ها و در مناسبت هاي مختلف طرح شده ٬دوباره به ميان كشيد. بايد اين خواست را مطرح كنيم. با بيانيه ها و قطعنامه هايمان اين كار را بكنيم. بويژه قطعنامه هايي كه اگر امضاي ده كارخانه مهم و اصلي را زير خود داشته باشد٬ اين خود در واقع يك پيشروي بزرگي ميشود در جنبش كارگري و يك عقب نشيني جدي اي را به رژيم تحميل ميكند

كاظم نيكخواه: يعني طرح افزايش دستمزد و دادن يك رقم؟
دقيقا. به نظر من الان بهترين فرصت است. بويژه ما در شرايطي داريم صحبت ميكنم كه شاهد شكل گيري يك درجه بالايي از اتحاد كارگري در مبارزات كارگري هستيم. نمونه آن حركتي بود كه در رابطه با كارگران پرريس انجام گرفت و كارگران سنديكاي شركت واحد٬ ايران خودرو٬ برق و فلز كرمانشاه و در سطح وسيعي با نوشتن نامه اي حمايت خود را از اعتراض كارگران پرريس اعلام كردن. و بعد از ضرب و شتم كارگران پرريس نيز ديديم كه همين كارگران اين حمله را محكوم كردند و به نهادهاي بين المللي نامه دادند. از جمله سنديكاي شركت واحد اين حمله را محكوم كرد. اينها آن بدنه اي است كه همين الان ضمن حمايت از اعتراض كارگران ايران خودرو ديزل و پشتيباني از اعتراض آنان در برابر يك تهاجم سراسري كه دولت در برابر كارگران در دستور خود گذاشته است. ضمن اين ميتوانند با يك تعرض وسيع با خواست افزايش دستمزد و حداقل دستمزد ٥٠٠ هزار و يا هر رقم ديگري كه مثلا شايد امروز بگويند ٥٥٠ هزار و اينكه دستمزد توسط خود كارگران تعيين شود ٬ اين را به يك حركت گسترده اي تبديل كنند

كاظم نيكخواه: فكر نميكنيد كه به نوعي براي كارگران دارد اين چنين حركتي براي افزايش دستمزد گريز ناپذير پذير ميشود؟ يعني اينكه كارگر قدم جلو بگذارد و رفمي بدهد. چون ميبينيد كه با توجه همه تلاش هايي كه كارگران كرده اند٬ ١٥٠ هزار تومان پايه دستمزد در واقع هيچ نيست و حتي قابل مقايسه با خط فقر نيست.

شهلا دانشفر:
شما درست ميگوييد. در اوضاع كنوني كارگران دارند هر خواستي را با جنگ و مبارزه و اعتصاب تحميل ميكنند. كارگران به تجربه ديده اند براي اينكه حق تشكل داده باشند٬ براي اينكه حق اعتصاب داشته باشند بايد براي آن مبارزه كنند و اين حق را تحميل كنند. كارگر حتي براي گرفتن دستمزدش بايد اعتصاب و مبارزه كند. در مورد مساله دستمزد و حداقل دستمزد نيز همينطور است. همانطور كه گفتيد سطح نازل دستمزدها راهي جز مبارزه براي تغيير آن در مقابل كارگر نميگذارد و اين موضوع را به مساله بقا و حيات طبقه كارگر تبديل كرده است. بويژه در شرايطي كه جنبش اعتراضي كارگري به جلو مي آيد٬ در شرايطي كه جنب و جوش اعتراضي در جامعه و در جنبش كارگري بالاست٬ اين مبارزات شكل حادتري بخود ميگيرد و مطالبات سراسري تري را در برابر خود قرار ميدهد. بنابراين اعتصاب٬ مبارزه و طرح مطالبات به يك ركن دايمي زندگي و مبارزه كارگران تبديل شده است. بهمين دليل همانطور كه اشاره كردم مي بينيم كه مبارزه كارگران دارد حول خواستهاي سراسري تري شكل ميگيرد. مثلا انعقاد قراردادهاي دسته جمعي و انحلال شوراهاي اسلامي٬ دو خواست سراسري است كه بطور مثال از سوي كارگران شركت واحد طرح شد. يا اينكه كارگران دارند حق اعتصاب را مطرح ميكنند و خواهان حقوق ايام اعتصاب خود ميشوند و اكنون نيز بحث دارد ميرود حول مساله اساسي خواست افزايش حداقل دستمزدها.

٢- مبارزه و اتحاد عليه اخراج و بيكاري

كاطم نيكخواه: شهلا دانشفر اجازه دهيد در مورد موضوع ديگري صحبت كنيم. در صحبتي كه الان با دوست كارگرمان داشتيم اشاره به يك حركت گسترده تري از جانب كارگران عليه اخراج و عليه بيكارسازي ها كرد. در اين رابطه چقدر فكر ميكنيد كه جنب و جوش جدي اي در جريان باشد يا ميتواند اتفاق بيفتد؟

شهلا دانشفر: اين هم يكي از آن اتفاقات مهمي است كه اشاره كردم. بطور واقعي اين حركت وسيع است ما نمونه هاي ديگري هم داشتيم. بطور مثال يك ماه پيش در دماوند بود كه كارگران بيكار ي كه آنجا جمع شده بودند نيروي انتظامي به آنها حمله كرد و يكي از كارگران را ميخواست دستگير كند كه باعث درگيري بين كارگران و نيروهاي انتظامي شد و كارگران شعار “يا كار يا بيمه بيكاري” را دادند. ما مرتبا شاهد اعتراض در ارتباط با قرادادهاي موقت و در برابر بيكارسازيها هستيم. اين حركت گسترده است. شما تصور كنيد وقتي در هر كارخانه اي ٨٠ تا ٩٠ درصد قراردادي هستند اين خود نشان دهنده گوشه اي از اين واقعيت است كه چه وسعتي دارد مبارزه عليه اخراجها. و از طرف ديگر مساله بيكاري كه چه ابعاد وسيع و گسترده اي دارد. حتي خود آمارهاي دولتي در جاهاي مختلف از ١٠ ميليون نيروي بيكار صحبت ميكند . اگر چه اين آمارها نيز مصرف سياسي دارد و بستگي به اين دارد كه در چه موقعيتي چه آمارهايي داده ميشود اما روشن است كه ميليونها نفر بيكار در اين كشور وجود دارند. همينطور صحبت از اينست كه سالانه بيش از يك ميليون نيروي بيكار وارد بازار كار ميشود . اينهمه بيكارسازي كه خود همين طرحهايي كه دولت داده است مثلا طرح واگذاري ٨٠ درصد صنايع بخش خصوصي به بخش دولتي٬ بيكارسازي وسيعي را بدنبال دارد ٬ اينها همه دارد نشان ميدهد كه مساله اخراج ها و بيكاري چه ابعاد گسترده و اجتماعي اي پيدا كرده است.

كاظم نيكخواه : چقدر ميتوان اميدوار بود كه يك جنبش جدي عليه اخراج و بيكاري صورت گيرد؟ با توجه به اينكه خود دولت دست كارفرماها را در اخراج ها باز گذاشته است.

شهلا دانشفر: ما همين الان شاهد شكل گيري اين جنبش هستيم. من داشتم همين را توضيح ميدادم. ببينيد بنا به آمار دولت در همين سه ماه اول سال جاري بيش از ٣٢٠ هزار نفر بيكارسازي شده اند. تازه اين با واگذاري ٨٠ درصد كارخانجات به بخش خصوصي ابعاد بسيار گسترده تري خواهد يافت. بويژه قانون آنرا هم دارند ضميمه ميكنند . طرح اصلاح قانون كار كه يك بندش به باز كردن و قانوني كردن اخراج كارگر اختصاص دارد. بنابراين ميبينيم كه اخراج ها گسترده است. منتها الان ديگر مثل سال ٦٠ يا سال ٦٥ كه موجي از بيكارسازي شد و اتفاقي نيفتاد نيست. الان آن دوره نيست.اينطور نيست كه كارگر را بيكار ميكنند و كارگر به خانه ميرود. امروز ما شاهد يك اعتراض دايمي عليه اين بيكارسازيها هستيم. كارگر را بيكار ميكنند و كارگر براي بازگشت به كارش هر روزه اعتراض ميكند. مانند بسياري از كارخانجات نساجي كه بعضا ميبينيم كارخانه ٤ سال است تعطيل است و كارگران هر روز جاده ميبندند و اعتراض ميكنند و سعي ميكنند پرداخت دستمزدهايشان را تحميل كنند. كارگر درست ميگويد. كارگر ميگويد به من ربطي ندارد كه شما سود ميبريد يا نمي بريد. من تامين اجتماعي ميخواهم٬ من كارگر بيمه بيكاري ميخواهم ٬ دولت مسيول است در قبال اين مساله و بهمين دليل ميبينيم كه كارگران جمع ميشوند و با اعتراضاتشان خواستهايشان را طرح ميكنند. ميبينيد كه يكسال كارخانه تعطيل است ولي كارگران ميروند جلوي مجلس و مراكز مختلف دولتي و خواهان بازگشت به كار و دستمزدهايشان ميشوند. همين امروز كارگران مه نخ گيلان بود كه مقابل مجلس تجمع داشتند و گفتند هفته ديگر با خانواده هايشان تجمع خواهند داشت. در چنين فضاي اعتراضي زمينه بسيار فراهم است و تصادفي نيست كه در اين و آن حركت ما با نمونه هايي مثل نمونه كارگران نساجي كردستان و نساجي شاهو با خواست بيمه بيكاري و عليه اخراج روبرو هستيم. نمونه هايي كه به لحاظ سازمانيابي٬ به لحاظ تشكل و به لحاظ طرح خواستهايشان براستي گامي به جلو در جنبش كارگري است. حتي شاهد شكل گيري اتحاد سراسري كارگري از هر تك اعتراض كارگري هستيم. به اين ترتيب كارگران ايران خودرو ديزل و يا هر كارخانه ديگري وقتي ميبينيد كه چنين همبستگي گستردگي در حمايت از كارگران پرريس شكل گرفته است٬ وقتي ميبيند ١٥ فوريه روز همبستگي بين المللي با كارگران ايران شكل گرفته است و وقتي نقش خود ما و وجود چنين تريبوني را ميبيند٬ با اعتماد به نفس جلوتر مي آيد. همه اينها فاكتورهاييست كه انجام اين كار را محتمل تر و امكان پذير تر ميكند. با توجه به همه اينها كارگران كمونيست و رهبران كارگري بايد اين نقطه قوتها را سكوي پرشي بكنند براي حركتهاي ديگر و رو به جلو. ما الان ميبينيم كه كارگران نساجي كردستان و نساجي شاهو دارند متشكل ميشوند عليه اخراج ها و عليه بيكاري و اولتيماتوم ميدهند و تجمع ميكنند و خواست بيمه بيكاري را طرح ميكنند. ما بايد شاهد انجام چنين حركتي در همه جا باشيم. به فرض ما شاهد حركتهاي همزمان در قزوين هستيم. كارخانجات مختلف نساجي بارها و بارها با هم تجمع اعتراضي داشته اند. كارگران نساجي قزوين كه بيشتر آنها اخراجي هستند. حال شما تصور كنيد كه اگر كارگران اخراجي در قزوين٬ در كاشان. در كرمانشاه ٬ در همدان ٬ در شمال ٬ در ايران خودرو و دهها كارخانه ديگر ٬ در همه جا جمع شوند و تشكلي ايجاد كنند عليه بيكارسازيها و عليه بيكاري٬ متشكل شوند با خواست يا كار يا بيمه بيكاري چه حركت عظيمي ميتوان راه انداخت. و چه تحولي انجام ميگيرد و به نظر من ما در يك قدمي اين كار هستيم و زمزمه هاي شكل گيري چنين حركت سراسري را شاهديم

كاظم نيكخواه: فرصت زيادي نيست بطور كوتاه فكر ميكنيد چقدر در ميان خود رهبران كارگري براي راه انداختن حركتي سراسري عليه اخراجها وعليه بيكاري ها آمادگي و زمينه وجود دارد؟

شهلا دانشفر: من خيلي خوشبين هستم و همانطور كه اشاره كردم همين الان زمينه هاي آن وجود دارد و شاهد شكل گيري چنين حركتي هستيم. اين زمينه هاي قابل مشاهده است همين يك نمونه آنرا در حركت كارگران نساجي كردستان و شاهو ميبينيم كه ده تا نساجي ديگر هم پشت سر آن هست. اما در عين حال كه اميدوارم در عين حال فراخوان من به رهبران و فعالين كارگري اينست و توجه رهيران كارگري را به اين مساله جلب ميكنم. بايد فرصت را دريافت. ما پشت اين حركت هستيم با تمام قوا از چنين حركاتي حمايت ميكنيم. بياييد و از اين تريبون استفاده كنيد و خواستها و مسايل را مطرح كنيد. از كارخانجات مختلف از كارگران شركت واحد٬ ايران خودرو و كارخانجات مختلف بيايند و اعلام كنند كه ميخواهند متشكل شوند و مسايلشان را طرح كنند. با اين كار كارگران در موقعيت قويتري قرار خواهند گرفت اگر همه در يك حركت سراسري بيايند و اعلام تشكل كنند. با اين كار به نظر من خواهند توانست دست جمهوري اسلامي را ببندند٬ تعرضات آنرا عقب بزنند و. با قدرت بيشتري خواستهايشان را به پيش برند.
كاظم نيكخواه با تشكر از شما

كارگر كمونيست ٤٢، ١٦ شهريور ٨٥

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: